Salı , Mart 2 2021
fatr
Ana Sayfa / ْTÜMÜ / Araştırma ve Makaleler / Heybetli Tiresi Toplum Temelli Turizm ve Çevrecilik Girişimciliği

Heybetli Tiresi Toplum Temelli Turizm ve Çevrecilik Girişimciliği

Heybetli Tiresi Toplum Temelli Turizm ve Çevrecilik Girişimciliği

Amin Jahangiri  –  Lale Yeşilova

 

                Dergimizin geçen sayısında “Kültür ve Gelenekler Temelinde Turizm Sektörünün Kaşkay Türklerine Katkısı”  başlıklı bir yazı okudunuz. O yazıda Kaşkayı gelenekleri ekseninde bir kaç faaliyet modeli ve girişimciden bahsedildi. Bu yazıda söz konusu girişimcilerinden birini tanıtılacaktır. Sonraki sayılarda da bu tanıtımların devam etmesi hedeflenmektedir.

                “Gardaşgari Camee Bunyad Tire Heybetli” geleneksel turizm sektöründe faaliyet göstermektedir. Bu işletme göçebelik ve aşiret toplumunun yaşam tarzını yakından görmek ve yaşamak isteyenlerin isteklerine hizmet eder.

                Kaşkayların göçebelik kültürünü tamamen orijinal şeklinde görmek isteyenler için iyi bir fırsattır. Turistler Heybatlı Tiresi (Şeşbeylı tayfasının bir tiresi) yayla ve kışlaklarında veya göç esnasında Heybatlılara misafır olarak onların günlük faaliyetlerini yakından görüp, onlara katılabilirler. Her şey sıradan bir şeklinde sunulur. Düğün zamanı ise düğün ve dansa katılırlar, ölüm zamanı ise cenazeye katılabilirler. Sabahları o toplumun çalışanları ile beraber erken kalkıp günlük faaliyetlerde işbirliği yaparlar. Turistler için yiyecekler, içecekler, eğlenceler ve benzeri şeyler tamamen yerlidir.

                Bu ekonomik ve kültürel faaliyetler Şima Amiri tarafından yönetilmektedir. Kendisi Heybetli Tiresindendir. Şima 1988 yılında Şiraz Şehrinde doğdu. Lisans eğitimini muhasebecilik alanında ve yüksek lisansını Turizm Girişimciliği alanında tamamladı. İlk olarak çevre faaliyetlerinde bulunmuş daha sonra yerel toplumu çevrecilik faaliyetlerine dahil etmek, faaliyetleri kolaylaştırmak ve sürdürülebilir kılmak için bu modeli turizm alanına adım atmış.

 

 Aşağıda bu aktiviteye nasıl başladığını ve hangi aşamalardan geçtiğini kısaca şöyle anlatmaktadır:

                Turizm çocukluğumdan beri içimdeydi. Ama o zamanlar kendimi tanımıyordum. Çocukluğumu ve ilk gençliğimi anne ve babam yanında bu alanda geçirdim. Babam o kadar seyahat ve çevrecilik faaliyetleri düşkünüydü ki bir sırt çantası ile her zaman yayla-kışlağımız ve Tahran arasında yoldaydı. Böylece ben de anne babamın teşviki ve desteği ile turizm ve çevrecilik sektörüne adım attım. Ama aslında turizm bizim için bir araçtı ve temel amacımız çevreyi korumaktı. Meralarımız ve kurumakta olan göllerimiz için bir şeyler yapmak istiyorduk. Önce bu konuda pek çok yabancı bize yardıma geliyordu ve hatta bir kere bir yabancının düğünü bizim Tirenin çadırlarında ve Kaşkay gelenekleri tarzında yapıldı. O zamanlar benim aklımda “Niçin bize yardıma geliyorlar, onlardaki bilim ya da yeteneklerin hangisi, bizde yok” diye düşünüyordum.

                Sonra bu sorulara cevap bulmak için yıllarca çalıştım. Araştırmalarımızda Toplum temelli turizm[1] ile karşılaştık. Bu model o zamana kadar İran’da hiç uygulanmamıştı. Bu modelde bakış aşağıdan yukarıyadır. Yani her şey toplumun kendi içinden çıkıyor (Karar verme, uygulama ve yönetim). Bu şekilde bu kararlar büyüyor ve yavaş yavaş bölgesel ve hatta ulusal kararları etkiliyor. Bu model dünyanın çok yerinde uygulanmıştı ve biz onu İran’a getirip, yerelleştirdik.

Bu modeli seçme sebebimiz, kendi kendimize yönetebilmemiz ve çevrecilik odaklı olmasıydı. Bölgemizin önemli problemleri geçinme ve çevre sorunlarıdır ve Toplum temelli turizm bunları çözmek için iyi bir araçtı. Bu vesileyle biz onlara bir ek gelir imkânı yaratıyoruz ve bu da onları çevrecilik ve kültürel faaliyetlere destek olmada motive ediyor.

Modeli önce köyde denedik ama olumlu sonuçlar alamadık. Çünkü köyde yaşayanlar coğrafi konum ortaklığı sebebiyle bir aradadır ve aralarında ırk ya da kan bağı olmayabilir. Bu şekilde bu modeli toplumsal yapıya sahip bir yerde uygulayabileceğimizi öğrendik. Toplumsal yapı kişilerin katılım oranını artırır ve Kaşkay toplumunda bu yapı vardır. Örneğin ben Kaşkay elinden, Şeşbeyli tayfasından ve Heybetli tiresindenim ve dünyanın neresinde olursam olayım bu yapıya bağlıyım ve coğrafi konumum bunu etkilemez.

     Bu amaçlar doğrultusunda babamın hatıraları ve kendi deneyimlerimiz de bize fikir kaynağı oldu. Babam tecrübelerini ve Kaşkayların yayla-kışla arasındaki göçleriyle ilgili pek çok hatıralarını bizimle paylaştı. O zamanlar Kaşkaylar yayla-kışla arasında tamamen yürüyerek göç ediyorlarmış ve bu mesafe bazı Tayfa ya da Tireler için 600 kilometre civarındaymış. Göç mevsiminde, şehirlerden (özellikle Şiraz şehri) geçtiklerinde, şehrin erkekleri şehir dışına çıkıp göçebeleri seyrederlermiş. Rengârenk el dokumaları ile bezenmiş at ve develer, develerin üzerindeki eldokuma yükler, kadın ve erkeklerin güzel rengârenk giyimleri, at üzerindeki genç kızların şarkı söylemesi, erkeklerin elinde döneminin son model tüfekleri… Bir seyyar bahar gibi izleyenlerin gözü önünden akıp gidermiş. Erkekler heyecanla bu göçleri seyrederlermiş. Bu hatıraların yanında önceki yıllarda bazen yabancı turistlerin gezi ve tanışma amacıyla bizim aşirete geldiklerini (Ama çok değil, her yıl 5-10 kere turist gelirdi) de ben görmüştüm. Böylece yavaş yavaş geleneksel turizm sektörünün, isteklerimi yerine getirmede en iyi yöntem olacağını anladım.

                Toplum temelli kalkınma modelinde yerli halkın katılımı ve desteği esastır. Bunun için de yerli halk için gelir kaynağı olmalıdır. Yani bir ek gelir fırsatı, katılmak için yerli halkı daha çok motive eder.  Hedef kitlemizde turizm ve turizmin getirdiği gelirler için hem potansiyel vardı hem de teşvik ediciydi. Bu yüzden kendi Tiremde bu faaliyete başlamaya karar verdim. Dedelerim Kethüda (Aksakallık mensebinin bir seviye üstünde) oldukları için Tiremizde hala bizim aileye büyük saygı duyulur.  Bu sayede bize güvendiler ve turizm faaliyetine başladığımızda yardımcı oldular.”

                Her işin temeli o alanda yetenekli ve eğitimli insan kaynağıdır. Burada da öncelikle, Şima Hanım, etrafında çalışanlara, turistlere kaliteli ve doğru hizmet verme ve çevre koruma esasları hakkında, gereken eğitimleri verir. Heybetlı Tiresinden iki genci turizm eğitimi okullarına göndererek onların gezi rehberliği eğitim ve sertifika almalarına yardımcı olması yanında diğer çalışanlara bizzat Şima Hanım eğitim vermektedir. Turistler ile kolay irtibat kurulması amacıyla Çadırlar arasında çocuklara İngilizce kursları açmıştır. Toplum temelli turizm faaliyetleri kapsamında Heybetli Tiresindeki seyyar ilkokulu da desteklemektedir ve öğrencileri çevrecilik ve turizm işlerine teşvik eder. Bunların yanında faaliyetlerini sürdürebilmek için, yayla- kışlağında yaşayan herkesin faydalanabileceği pek çok farklı faaliyeti Şima Hanım düzenler.

  • Yayla- kışlağın ulaşım altyapılarının temel tesisleri
  • Bölgedeki ailelerin çoğuna güneş enerjisi ile ısınan banyolar hazırlama
  • Seli önlemek için bentler arkasında toplanan suyu boşaltma
  • Kurak yıllarda göçebe ailelere tanker ile su götürme
  • Meraları koruma ve birçok bitki türünün yok olmasını önleme
  • Ormanların ziraat arazilerine dönüşmesini önleme
  • Orman ve doğal kaynaklar başkanlığı tarafından yapılan yanlış ormancılık planlarını önleme ve değiştirme
  • Kuruyan ağaçların yerine yerli fidan dikmek ve bunlar gibi faydalı faaliyetlerdir. Bu hizmetler, Gardaşgari Camee Bunyad Tire Heybetlı aracılığıyla ve devlet kurumları veya STK’lar tarafından gerçekleşmektedir.

 

Bu faaliyetler aracılığıyla turistler için şu hizmetler verilmektedir:

  • Kaşkay kara çadırlarında konaklama (Kaşkay çadırları keçi kılından dokunur, kışın direkleri ortadan dayanır ve çatı gibi olur, yazın direkler etraftan dayanır ve iç alanı daha geniş olur, turistler her mevsimde o mevsimin çadırında konaklar.)
  • Yerli yemek: (Kaşkay yemeklerinin çoğu etten ve yabani sebzelerden yapılır ve kokusu da tadı da farklıdır) Yemeklerin yanında tüketilen içecekler de yerlidir, sütten yapılır.
  • Yerel oyun oynama: Turistleri hem eğlendirmek ve hem de kültürle tanıştırmak için farklı geleneksel oyunları oynamaya imkânları vardır.
  • Günlük faaliyetlere katılma imkânı: Turistlerin göçebelik ve geleneksel faaliyetleri deneyebilmeleri için pek çok işe katılmalarına imkân sağlanır. Örneğin: çobanlık, halı dokuma, ip eğirme(yünden ip çıkarma), bulaktan eşek ile eve su götürme, ip boyatma vb.
  • Özel programlara katılma (Turistin geldiği zaman yapılan programlar): düğün, nişan, cenaze, keçi/koyun kırkma, özel günler (çille gecesi, nevruz bayramı, kurban bayramı vb.)

Bu hizmetleri turistlere sunmak için Şima Amiri ve yakınındaki akraba-aileler, hepsinin katkısı ve ortak geliri vardır.

                Örneğin gelen turistler birinin çadırında kalır, diğerinin pişirdiği yemekleri bir başkasının hazırladığı içecekler ile tüketirler veya bazıların yaptığı el sanatlardan satın alırlar.

Ama Gardaşgari Camee Bunyad Tire Heybetlı çalışmalarının faydası sadece onu yöneten ve işbirliği yapan kişiler veya yerli toplumla sınırlı değil. Kaşkayların kültürüne de dolaylı bir katkısı olmaktadır:

  • Gelenekleri sürdürmek ve unutulan gelenekleri canlandırmak
  • Çocuklara kendi kültürlerinin korunmasının önemini ve değerini anlatmak, eğitim vermek
  • Eski halı nakışlarını canlandırmak, el sanatlarını çeşitlendirmek ve turistler için daha cazip hale getirmek
  • Yerli oyunları yeniden canlandırmak ve oynatmak
  • Kaşkay geleneğindeki özel günleri daha muhteşem ve orijinal şekilde kutlamak (örneğin: çille gecesi, nevruz bayramı…. )
  • Geleneksel giyim tarzını teşvik etmek ve yaygınlaştırmak.

 

                Şima Amiri’nin, Gardaşgari Camee Bunyad Tire Heybatlı dışında şöyle faaliyetleri vardır:

  • Tecrübelerini anlattığı “Toplum temelli turizm” kitabını yazdı.
  • Aşiret toplumların el sanatları kolay satılması için, gelişme aşamasında olan http://diginomads.org web sitesini kurdu.
  • Geleneklere göre hazırlanan çocuk oyuncaklarını üretip seri üretime geçirmeyi planlamaktadır.
  • Ulusal meralar koruma planını hazırlayan grupta üye olarak çalışmıştır.
  • İran’daki Birleşmiş Milletlere bağlı olan Küresel Çevre Fonu (GEF)[2] ile Küçük Destek Programları (SGP)[3] çerçevesinde, ülke içinde farklı projelerde işbirliği yapmıştır.
  • Yakın zamanda çalışmalarına başlayacak olan Aşiret Turizmi Sektöründe çalışanların ulusal konfederasyonu kuruluşunda işbirliği yapmıştır.
  • Kaşkay göçebelerinin yayla-kışla göç yollarının güvenli hale getirilmesi projesinde işbirliği yapmaktadır. (Eski güzergâhlar şimdi şehirlerin büyümesinden dolayı şehirlerin yakınından ve bazen içinden geçmektedir. Pek çok kazaya sebep olan bu durumun değiştirilmesi ve yeni yolların açılması gerekmektedir.)

                        Aşiret toplumunun doğayla iç içe yaşadığı ve yaşamları büyük ölçüde doğaya bağlı olduğu için çevrecilik faaliyetleri hayatlarını çok etkiler. Ancak bu faaliyetler için alan bilgisi ve yönetime ihtiyaçları vardır. Çevrenin bozulması onları şehirlere yerleşmeye mecbur eder, gelenek ve kültürlerinin bir kısmını kaybetmek zorunda bırakır. Kaşkaylar kendi gelenek ve törelerine çok bağlıdır, bunu kaybetmemek için direnirler. Bu yüzden geleneksel turizm veya çevrecilik faaliyetlerinde katılım oranı yüksektir. Şima Amiri bu potansiyeli oldukça iyi yönetmektedir. Şima Hanım ve diğer girişimcilerimize başarılar dileriz.

[1]– Community Based Tourism (CTB)

[2] – Global Environment Facility (GEF)

[3] – Small Grants Programme (SGP)

Paylaşınız

Dikatınızı çekebilir

Qaşqayı elində toy törəni (Kaşkay şivesinde) Bu yazı “Ozan” dərgisining birinci sayısında yayınlanmışdır.    

29 yorum

  1. Hi! If you want to pull me on your stick, then message me where we can meet. Message there https://hellena.page.link/Pb9L

    intimate here are my photos. Nick Dipassy69/ You are very beautiful and hot, fuck me in all holes)
    https://asya.page.link/Kg7A

  2. Just putting ?250 in the platform, it begins to earn twice as much money using special 24/7 algorithms. 1 https://moneybacknow.page.link/iXsWENGN3NrqggB87

    Would you take all of the “risky” chances if you knew the outcome would be profitable?
    https://theinvestorsprofit.page.link/vuFxbn5RWpzmuAW4A

  3. It would be like having a roadmap that tells you exactly where you need to go and what you need to do, without any question marks. https://cabinetlfcc.page.link/3NNB5RXXDAEbhuP69

    …What it’s like to have all your bills and debt paid in full?
    https://installike.page.link/i89E9qNhNSKm8i498

  4. Большинство людей сегодня используют интернет не столько для получения информации, сколько для покупок различных товаров, которые просто заполонили его. И здесь также можно найти запрещенные к продаже и незаконные категории. Но не в обычном поисковике по типу Яндекса, а в отдельной зоне, известной как Даркнет. Одной из площадок этой сети и является hydra onion, сайт которой мы и рассмотрим более подробно в этой статье. Потому, если для вас тема приобретения незаконных товаров актуальна, то вам материал будет полезен.

  5. “To be honest, I did not plan to disclose my sources of income! But the difficult situation in the country prompted me to help ordinary citizens get out of the crisis and start making money from home on a proven online platform. 1 https://baksss.page.link/6gVPxUrd3QafBC8B6

    …I’ve somehow banked over $100K in profits. I say “somehow” because I’m not really sure how this thing works. Click here to find out:
    1 https://monney.page.link/VhzNedDnKKUYDAaP7

  6. для вас большой депозит, открыть джой казино зеркало россия джой казино вывод средств

  7. hydra ссылка это торговая площадка разнообразных товаров определенной тематики. Интернет-сайт функционирует с 2015 года и сейчас активно развивается. Основная денежная единица – криптовалюта Bitcoin. Дополнительно для приобретения этой валюты на сайте действуют штатные обменники валют. Закупить или поменять Биткоин сможете с помощью раздела “Баланс” в кабинете пользователя. Hydra предоставляет два метода получения изделий: главный – это клад (тайник, прикоп, магнит, закладки); другой – транспортировка по всей России (курьерские службы, почта, транспортные компании). Громадное число испытанных магазинов он-лайн результативно выполняют свои продажи на протяжении нескольких лет. На вебсайте имеется система мнений, с помощью какой Вы можете убедиться в добросовестности торговца. Площадка торговли Hydra приспособлена под всякие устройства. В связи с блокированием ссылки Hydra периодично производятся ревизии сайтов-зеркал для обхода блокировки. Вслед за новейшими зеркалами появляются и “фейки” трейдерской площадки Hydra. В основном фейк аналогичен главному сайту hydra, однако зайти в личный кабинет не удастся, т.к. это фейк и его задание накопление логинов и паролей. Постоянно проверяйте ссылка на гидру по которой Вы переходите, а лучше используйте действующие ссылки на hydra выставленные на страничках нашего проекта и Ваши данные не угодят во владение мошенников.

  8. Detail: http://zrenieblog.ru/ http://zrenieblog.ru/ http://zrenieblog.ru/
    歷史
    六七千年前的先民就開始釣魚。周文王曾和兒子們在靈沼釣魚取樂。戰國時范蠡也愛釣魚,常把所釣之魚供給越王勾踐食用。 二十世紀八十年代,中國大陸的各級釣魚協會成立,釣魚地點也從自然水域向養殖水域過度,所釣之魚則從粗養向細養過度。人數增多、水體污染及濫捕濫撈導致釣魚難度上升。釣魚協會開始與漁民和農民簽訂文件,使更多釣者能夠在養殖水域釣魚,達到了雙贏的目的。 二十世紀九十年代初,來自台灣的懸釣法走紅大陸,各地開始建造標準釣池。 二十世紀末,發達國家的釣者提倡回顧自然,引發新一輪野釣戰,而中國的釣者則更青睞精養魚池。]

    工具

    一种钓鱼竿机械部分示意图
    最基本的钓具包括:鱼竿、鱼线、鱼钩、沉坨(又名沉子)、浮标(又名鱼漂)、鱼饵。]:1其他辅助钓具包括:失手绳、钓箱、线轮、抄网、鱼篓、渔具盒、钓鱼服、钓鱼鞋等。]:1

    钓竿一般由玻璃纖維或碳纖維轻而有力的竿状物质製成,钓竿和鱼饵用丝线联接。一般的鱼饵可以是蚯蚓、米饭、蝦子、菜叶、苍蝇、蛆等,现代有专门制作好(多数由自己配置的半成品)的粉製鱼饵出售。鱼饵挂在鱼鉤上,不同的對象鱼有不同的釣組配置。在周围水面撒一些誘餌通常会有較好的集魚效果。

    钓具
    鱼竿
    主条目:鱼竿
    钓鱼的鱼竿按照材质包括:传统竹竿、玻璃纤维竿、碳素竿,按照钓法包括:手竿、矶竿、海竿(又名甩竿),按照所钓鱼类包括:溪流小继竿、日鲫竿(又名河内竿)、鲤竿、矶中小物竿。]:6-8

    鱼钩
    主条目:鱼钩
    鱼钩就是垂钓用的钩,主要分为:有倒钩、无倒钩、毛钩。]:14

    鱼线
    主条目:鱼线
    鱼线就是垂钓时绑接鱼竿和鱼钩的线,历史上曾使用蚕丝(远古日本)、发丝(江户时期日本)、马尾(西欧)、二枚贝(地中海)、蛛网丝(夏威夷)、琼麻(东南亚)、尼龙钓线(美国)。]:25

    鱼漂
    主条目:鱼漂
    鱼漂又名浮标,垂钓时栓在鱼线上的能漂浮的东西,主要用于搜集水底情报,查看鱼汛,观察鱼饵存留状态,以及水底水流起伏变化。]:36

    鱼饵
    主条目:鱼饵
    鱼饵分为诱饵和钓饵,是一种用来吸引鱼群和垂钓时使用的物品,钓饵分为荤饵、素饵、拟饵、拉饵。]:170

    沉子
    主条目:沉子
    沉子又名沉坨、铅锤,是一种调节鱼漂的工具。]:45

    卷线器
    主条目:卷线器
    卷线器主要安装在海竿和矶竿上的一种卷线的工具。]:63

    连结具
    主条目:连结具
    连结具是连结鱼线与钓竿、母线与子线的一种连结物,使用最广泛的是连结环。]:55

    识鱼
    鱼类的视力不如人类,距离、宽度均无法和人类的视力比较,鱼类对水色、绿色比较敏感,鱼类的嗅觉非常灵敏,鱼类的听觉也非常灵敏,钓鲤鱼时,不能在岸上大声谈笑、走动不停,鱼类的思考能力非常弱,鱼类应对周边环境随着气象、水温、水色、潮流、流速、水量的变化而变化,于是便出现了在同一个池塘、水库、湖泊,往日钓鱼收获大,今日少,上午收获大,下午少,晴天大,雨天少等情况。]:114-117淡水钓鱼,中国大陆经常垂钓的鱼类对象是本地鲫鱼、日本鲫、非洲鲫、鲤鱼、游鱼、罗非鱼、黄刺鱼(黄鸭叫)、黄尾、鳊鱼、青鱼、草鱼、鲢鱼、鳙鱼,台湾经常垂钓的鱼类对象是本地鲫鱼、日本鲫、吴郭鱼(罗非鱼)、溪哥仔和红猫(粗首马口鱲)、斗鱼、罗汉鱼、苦花、三角姑(河鮠)、竹蒿头(密鱼)。]:117

    影响鱼类的6大因素主要是:季节变更、气温高低、水的涨落、风的大小、水的清浊、天气阴晴

  9. Thank you ever so for you blog post. Much thanks again. Fantastic. Hermina Ario Jecho

  10. Everything is very open and very clear explanation of issues. was truly information. Your website is very useful. Thanks for sharing. Shanda Jermayne Phedra

  11. I am regular reader, how are you everybody? This paragraph posted at this web page is in fact nice. Elyse Robb Pryce

  12. I want to show my thanks to the writer just for bailing me out of such a crisis. Krissie Wilhelm Ash

  13. Excellent! I thank you your contribution to this matter. It has been insightful. my blog: palm reading guide Rosaline Hadlee Runkle

  14. Hi there, I enjoy reading all of your post. I like to write a little comment to support you. Kassie Addie Gustafsson

  15. I wish to convey my respect for your kind-heartedness supporting folks that should have help with the situation. Your very own dedication to passing the message all around appeared to be really advantageous and has frequently enabled guys just like me to attain their targets. Your insightful guide means this much a person like me and even more to my fellow workers. Thanks a lot; from all of us. Evonne Paige Leslie

  16. Division allows each repotted part to develop and fill another container. Jodie Booth Aspa

  17. Thank you for the auspicious writeup. It in fact was a amusement account it. Look advanced to far added agreeable from you! By the way, how can we communicate? Quinn Abbey Camus

  18. Like to check you guys out this week, if possible ? Tiphany Ozzy Cila

  19. i5wed thanks considerably this web site is actually proper and also simple Teresa Martie Lindsay

  20. Hi mates, pleasant article and pleasant arguments commented here, I am truly enjoying by these. Gusty Gareth Shirleen

  21. whoah this blog is fantastic i love reading your posts. Keep up the great work! You know, many individuals are searching around for this information, you can aid them greatly. Lorianne Dino Henke

  22. Hello, i read your blog from time to time and i own a similar one and i was just wondering if you get a lot of spam responses? If so how do you prevent it, any plugin or anything you can recommend? I get so much lately it’s driving me crazy so any support is very much appreciated. Marillin Salvidor Magnum

  23. Thanks for making this awesome blog post. I greatly appreciated it. Oralia Gaspard Grani

  24. I loved as much as you will receive carried out right here. The sketch is attractive, your authored subject matter stylish. nonetheless, you command get bought an edginess over that you wish be delivering the following. unwell unquestionably come more formerly again as exactly the same nearly a lot often inside case you shield this hike. Toni Erwin Andra

  25. You need to take part in a contest for one of the finest websites online. I most certainly will recommend this blog! Prissie Christoffer Lombardy

  26. Prediksi 16 Besar Piala Dunia 2010. Akhirnya lengkap sudah tim yang lolos ke putaran kedua Piala Dunia 2010 Chili nampaknya bukan lawan sepadan Spanyol vs Portugal . Noelani Doyle Deden

  27. Witam!
    I love my babe pizza

  28. Хотите сыграть в Казино Вулкан работает для игроков с Украины, Беларуси, России и всех стран СНГ.

    Тогда переходи сюда :
    порно в казино

    Где Казино устраивает интересные турниры. Игрокам необходимо пройти простую регистрацию в турнире и заплатить взнос в призовой фонд. Остается только выиграть турнир

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Cresta Help Chat
gönder